سه‌شنبه 19 آذر 1398

در میزگرد ایسنا در ایلام مطرح شد؛ ‌فارغ‌التحصیلان بیکار و دامپروری غیرعلمی‌(۱)

در حالی که دانش‌آموختگان رشته دامپروری از بیکاری گله دارند، مراکز دامپروری ایلام به دلیل نگاه غیرعلمی و سنتی حاکم بر آنها نتوانسته‌اند به توسعه استان در این بخش کمک کنند.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)، منطقه ایلام، دامداری در استان از ظرفیت‌ها و مزیت‌های نسبی قابل‌توجه که اگر با برنامه‌ریزی به آن نگاه شود، می‌تواند در توسعه و افزایش سطح تولیدات داخلی استان نقش مثبتی را ایفا کند. البته ناگفته نماند که این پتانسیل ارزشمند با کاستی‌ها و چالش‌هایی نیز مواجه است که به همین منظور خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)، منطقه ایلام، با دعوت از کارشناسان و مسئولان اجرایی استان زمینه‌ای را برای هم‌اندیشی و بحث در مورد ظرفیت‌ها و چالش‌های دامپروری استان فراهم کرد و امیدواریم که خروجی این میزگرد تلنگری به بخش اجرا و برنامه‌ریزی برای توسعه حوزه دامداری و دامپروری در استان و همچنین صنایع تبدیلی در این حوزه باشد.

توسعه استان از مسیر دامپروری می‌گذرد

دکتر «کامران طاهرپور» عضو هیات‌علمی علوم دامی دانشگاه ایلام در میزگرد تخصصی دامپروری در ایلام، ظرفیت‌ها و‌ چالش‌ها و نقش آن در توسعه روستاها اظهار کرد: همان‌طور که استحضار دارید توسعه کشاورزی پایدار در یک جامعه شامل همه بخش‌های آن می‌شود، یعنی کشاورزی و حتی دامداری و دامپروری و علوم دامی در قالب‌های جداگانه و به‌صورت جزیره‌ای از دیگر بخش‌ها را نمی‌توان مورد بررسی قرار داد.

وی بابیان اینکه قطعاً مقوله صنعت، فرهنگ، ارتباطات و گردشگری در این زمینه دخیل هستند، افزود: چون بحث ما تخصصی و در رابطه با دام و علوم دامی است، نکته‌ای که برای ما اهمیت دارد، این است که باید ابتدا از مزیت‌ها و توانایی‌ها و امکانات نسبی استان اطلاعاتی داشته باشیم و موانع را شناخت و راهکارهایی نیز ارائه کرد.

عضو هیات‌علمی دانشگاه ایلام اضافه کرد: همان‌طور که می‌دانید استان ایلام یکی از کوچک‌ترین استان‌های کشور بوده که از نظر وسعت ۱.۲ مساحت کشور و چیزی حدود 77 صدم درصد جمعیت کشور را در خود جایی داده است، اما این استان ویژگی‌هایی دارد که با توجه به شرایط اقلیمی آن‌که در یک عرض گسترده جغرافیایی قرار دارد، از تنوع آب و هوایی بسیار خوبی برخوردار است.

این مدرس دانشگاه با اشاره به اینکه مناطق سرد و کوهستانی و گرم و خشک در سطح استان وجود دارد و به تعبیری می‌شود گفت که این فرصت ازلحاظ طبیعی برای ما به وجود آمده که بتوانیم در طول سال محصولات کشاورزی مختلفی را به‌صورت پیوسته داشته باشیم، خاطرنشان کرد: فاصله قشلاق و ییلاق ما در استان در حال حاضر یک ساعت است و این خود‌ یک مزیت است و ما می‌توانیم دلایل و قراینی بیاوریم که این منطقه از نظر دام و دامداری تاریخ و تاریخچه دارد.

طاهرپور تصریح کرد: مسئله‌ای که اهمیت دارد این است که با استفاده از مزیت‌های موجود و امکانات بالقوه‌ای که در اختیار داریم، باید نسبت به بالفعل کردن آن‌ها اقدام کنیم و باید یکسری راهکارها را در اختیار داشته و با برنامه‌ریزی به‌سوی آن حرکت کنیم، یعنی ما ثروتی را که الان در این منطقه در اختیار داریم، چون بالقوه مانده، استفاده‌ای از آن نکرده‌ایم.

وی ادامه داد: ثروت یک منطقه به میزان تولید از سرمایه‌ها و توسعه آن منطقه برمی‌گردد و البته آمار و ارقامی که در این زمینه در اختیار ماست، در سطح کشوری مناسب نیست و به‌هرحال تخصیص بهینه منابع می‌تواند با استفاده مطلوب از سرمایه انسانی و فیزیکی منطقه صورت پذیرد و با توجه به اینکه ایلام در یک عرض جغرافیایی گسترده قرار دارد، دارای قابلیت‌ها و مزیت‌های خوب در این زمینه است.

‌عضو هیات‌علمی دانشگاه ایلام با بیان اینکه ما در زمینهٔ کشاورزی از نطر منابع آبی روان، دشت‌های مستعد، جنگل‌ها و مراتع و حتی دام فراوان، دارای توانایی هستیم، یادآور شد: اقلیم ایلام این اجازه را به ما می‌دهد که در پرورش همه دام‌ها بتوانیم سرمایه‌گذاری کرده و با توجه به رعایت استانداردها و شرایط و مسائل و ضوابطی که در منطقه وجود دارد،‌ هم پرورش گاو، گوسفند، بز، شتر، شترمرغ و گاومیش را با توجه به تنوع جغرافیایی داشته باشیم و هم درزمینهٔ مرغ تخم‌گذار، مرغ گوشتی، مرغ مادر و حتی درزمینهٔ شیلات‌ فعالیت کنیم و از طرفی هم یکی دیگر از مزیت‌هایی که وجود دارد این است که مرز گسترده‌ای با کشور عراق داریم و در زمینهٔ صادرات نیز می‌توانیم روی این مسئله حساب باز کنیم که علاوه بر این موارد ما بحث نیروی کار ارزان را نیز در اختیار داریم.

این مدرس دانشگاه در بخش اول تأکید کرد: اقلیم ایلام برای پرورش انواع دام مناسب است، منتهی در چارچوب شرایط و استانداردهای خاص و متأسفانه ما از این وضعیت استفاده بهینه را نکرده‌ایم و حتی در بحث کشتار دام نیز از یک منطق خاص پیروی نمی‌کنیم.

وضعیت دامپروری استان متناسب با شرایط مناسب آن نیست

دکتر «فرشید فتاح نیا» عضو هیئت‌علمی گروه تولیدات دامی دانشگاه ایلام نیز در این میزگرد اظهار کرد: ازنظر اهمیت و نقش دامپروری، کشاورزی پایدار از ارکان توسعه هر کشور است و واقعیت این است که کشورهای صنعتی دنیا در بخش کشاورزی و دامپروری، سرمایه‌گذاری کرده و آن را تقویت می‌کنند و بعد از آن به دنبال سایر صنعت‌ها می‌روند.

وی تأکید کرد: اگر کشاورزی پایداری داشته باشیم، امنیت غذایی نیز خواهیم داشت که به‌عنوان‌ مثال در ایلام بعضی‌ اوقات گفته می‌شود برنج گران شده است که بعد از‌ آن شاهد صف‌های طویل در فروشگاه‌ها هستیم که این نشان‌دهنده این است که امنیت غذایی نداریم.

فتاح نیا با اشاره به اینکه یکی از مباحث مهم در بحث امنیت غذایی، تأمین پروتئین حیوانی است، اضافه کرد: تأمین پروتئین حیوانی از ضروریات هر جامعه محسوب می‌شود، یعنی اینکه اگر گوشت، تخم‌مرغ و شیر خورده نشود، انسان دچار کمبود اسیدهای آمینه و پروتئین می‌شود و این‌ها از اهمیت‌ بخش‌های مختلف دامپروری است و نهایتاً روی سلامت جامعه تأثیر می‌گذارد، چراکه جامعه‌ای که سالم نباشد، نمی‌تواند توسعه پیدا کند.

عضو هیات‌ علمی گروه تولیدات دامی دانشگاه ایلام بحث بعدی در این زمینه را اشتغال دانست و عنوان کرد: ما در بخش دامپروری می‌توانیم بحث بیکاری را تا حدی حل کرده و باعث ایجاد اشتغال شویم و تحقق این مهم باعث می‌شود که وابستگی ما به کشورهای خارجی کمتر شود. این که هر از چند گاهی که ما تحریم می‌شویم و ذرت ‌یا سویا کمیاب می‌شود، این‌ها نشان می‌دهد اگر ما خودمان بتوانیم کار کنیم و به خودمان وابسته باشیم، آن‌ وقت است که وابستگی‌مان به خارج از کشور کم می‌شود و شاهد خروج ارز از کشور نیز نخواهیم بود، درواقع کشورهای صنعتی الآن از طریق کشاورزی پایدار، سیاست و فرهنگ خود را به سایر کشورها دیکته می‌کنند، همچنین در بحث روستاییان، دامپروری می‌تواند باعث کاهش مهاجرت آن‌ها به شهر شود و اگر دامدار بتواند دامپروری کند و درآمد داشته باشد، می‌تواند در روستا بماند.

وی افزود: از نظر ظرفیت‌ها و پتانسیل‌ها، شرایط آب و هوایی و داشتن مراتع و جنگل‌های وسیع خصوصاً در حوزه شمالی، استان استعداد مناسبی برای پرورش دام سبک از جمله گوسفند و بز‌ دارد.

این مدرس دانشگاه با بیان اینکه مزیت نسبی این مهم، در مقایسه با سایر حرفه‌هاست، خاطرنشان کرد: دو سال پیش در جلسه‌ای که مسئولان استان حضور داشتند، اعلام شد که کشاورزی و دامپروری در استان دارای مزیت‌های نسبی‌ است و آمارها نشان می‌دهد که کشاورزی و دامپروری در استان ایلام باید توسعه یابد، ولی آیا این امر محقق شد؟

فتاح نیا یکی دیگر از پتانسیل‌هایی دامپروری استان را تأسیس دومین مرکز آموزش علمی دامپروری کشور در ایلام طی سال‌های ۵۰ تا ۵۲ اعلام و عنوان کرد: بعد از کرج، ایلام دومین مرکز علمی دامپروری کشور بوده ‌و در حقیقت مبنای تأسیس همین دانشگاه، ظرفیت دامپروری استان بوده است که زیر نظر دانشگاه رازی کرمانشاه اداره می‌شد، پس این مساله نشان می‌دهد که در آن زمان کسانی که پتانسیل‌ها را بررسی می‌کردند به این نتیجه رسیده بودند که استان ایلام این پتانسیل را دارد که به قطب دامپروری کشور تبدیل شود.

این عضو هیات‌علمی دانشگاه ایلام هم‌مرز بودن استان با کشور عراق را یکی دیگر از مزیت‌های دامپروری دانست و بیان کرد: در حال حاضر مرز بین‌المللی مهران برای استان و فارغ‌التحصیلان بیکار دامپروری منطقه یک فرصت است که باید به سمت تولیدات صادرات محور برویم، چراکه هم به اقتصاد کشور کمک می‌کند و هم کمک‌کار اقتصاد استان خواهد بود.

وی اظهار کرد: وجود دانشجویان و فارغ‌التحصیلان رشته علوم دامی در مقاطع کارشناسی، کارشناسی‌ارشد و دکتری در دانشگاه ایلام و همین‌طور داشتن اراضی کشاورزی وسیع و آبی در مهران و دهلران‌ می‌تواند در تولید نهاده‌های دامی مانند علوفه که در حال حاضر از استان‌ همدان خریداری می‌شود، به عنوان یک پتانسیل مورد توجه قرار گیرد و در این زمینه باید ‌استراتژی مناسبی صورت گیرد.

فتاح نیا با اشاره به اینکه استعداد تبدیل شدن استان به قطب دامپروری کشور وجود دارد و این مساله نیازمند حمایت مسئولان است، ادامه داد: وجود افرادی با دیدگاه‌های علمی در سطح دستگاه‌های اجرایی استان در این بخش ظرفیت مناسبی است‌.

فعالیت 1530 واحد دامداری در سطح استان

مهندس «مجتبی شیرخانی» معاون بهبود تولیدات دامی جهاد کشاورزی استان ایلام نیز در این میزگرد با اشاره به اینکه علی‌رغم اینکه ما در بسیاری از زمینه‌ها با محدودیت‌هایی مواجه هستیم، ولی از مستعدترین استان‌های کشور ازلحاظ دام و طیور بشمار می‌رویم، اظهار کرد: شرایط آب و هوایی، مراتع، جنگل‌ها و اراضی قابل کشت جنوب استان این زمینه را پدید آورده که دامپروری در استان جای رشد داشته باشد.

وی افزود: از معدود استان‌هایی هستیم که قشلاق و ییلاق ما در محدوده داخلی استان قرار گرفته و سالانه پذیرای 850 هزار رأس دام از سایر استان‌ها نیز بوده و تنها استانی هستیم که دام‌های آن در داخل خود استان زمان می‌گذرانند.

شیرخانی با بیان اینکه آمار جمعیت دامی استان ۲.۵ میلیون رأس دام است که معادل ۲ درصد جمعیت دامی کشور است، گفت: ۷۰ درصد دام‌ها سبک، ۲۵ درصد دام سنگین و ۵ درصد نیز سایر دام هستند.

معاون بهبود تولیدات دامی جهاد کشاورزی استان افزود: 1530 واحد دامداری در سطح استان وجود دارد که در زمینهٔ پرواربندی گوساله، پرورش گاوشیری، پرورش آبزیان گرم و سردآبی و مرغداری گوشتی فعالیت دارند که میزان تولیدات آن‌ها 173 هزار تن شامل 25 هزار تن گوشت قرمز و 91 هزار تن شیرخام و 50 هزار تن گوشت مرغ و ۶۹۵ تن تخم‌مرغ و ۵۷۵ تن عسل است.

۳ برابر مصرف استان مرغ تولید می‌کنیم

وی با اشاره به اینکه در بحث شیرخام رتبه مناسبی در کشور نداریم و متأسفانه در جایگاه ۲۴ کشوری هستیم، خاطرنشان کرد: در بحث گوشت مرغ وضعیت مناسبی داریم که در حال حاضر ۳ برابر مصرف مردم استان تولید گوشت مرغ داریم که مازاد آن را به استان‌های هم‌جوار صادر می‌کنیم که البته مشکلات بازاریابی این محصولات نیز وجود دارد و علی‌رغم اینکه جمعیت انسانی استان 7 دهم درصد جمعیت کشور است، ولی درمجموع ۲.۵ درصد پروتئین کشور در ایلام تولید می‌شود که یکی از مزایای نسبی دامپروری استان محسوب می‌شود.

شیرخانی ارزش اقتصادی این میزان تولیدات را بالغ بر 620 میلیارد تومان صرف نظر از ارزش تأسیسات و ابنیه احداثی اعلام و عنوان کرد: بر اساس برنامه‌های بالادستی ازجمله برنامه ۵ ساله پنجم در بحث گوشت مرغ به اهداف تعریف شده آن برنامه رسیده‌ایم که البته زنجیره تولید در استان ناقص است و دست نیاز به سمت کارشناسان و سرمایه‌گذاران دراز می‌کنیم که در این راستا وارد میدان شوند.

تولید ۲.۵ درصد پروتئین کشور در ایلام

معاون بهبود تولیدات دامی جهاد کشاورزی استان با بیان اینکه مجموع حجم جوجه‌ریزی سالانه ما بالغ‌ بر 30 میلیون قطعه است، اظهار کرد: مرغداران ما برای خرید جوجه یک‌روزه به استان‌های شمالی کشور مراجعه می‌کنند، چراکه ما در استان فاقد کارخانه جوجه‌کشی هستیم و این خود یکی از نواقص کار است که اگر چنین کارخانه‌ای در استان وجود داشت، هزینه مازاد خرید جوجه و هزینه حمل از بین رفته و تولید اقتصادی‌تر خواهد ‌بود.

وی ادامه داد: در بحث گاوداری‌های شیری نیز آنچه برنامه برایمان تعریف کرده، به‌خوبی محقق نشده و متأسفانه در استان رتبه‌پایینی داریم و در رتبه ۲۵ کشوری قرارگرفته‌ایم که تقریباً ۵۰ درصد از واحدهای گاوداری شیری در سطح استان تعطیل و راکد هستند که دلایل مختلفی در این زمینه وجود دارد که یکی از آن‌ها عدم تأمین نقدینگی دامداران و دیگری عدم کشش بازار است.

شیرخانی به حجم تولید مرغ گوشتی در استان اشاره کرد و گفت: علی‌رغم اینکه در سنوات گذشته قبل از ماه محرم و سفر حجاج معمولاً ستاد تنظیم بازار تشکیل و راهکارهایی اندیشیده می‌شد که قیمت‌ها افزایش نداشته باشند،‌ اما امسال این قضیه برعکس شده بود، چراکه علی‌رغم ‌سفر حجاج و نذورات ماه محرم و افزایش مصرف، ولی درمجموع با کاهش محصولات پروتئینی مواجه شدیم، به‌طوری‌که قیمت مرغ در مرغداری در حال حاضر ۳۶۵۰ تا ۳۷۰۰ تومان است که برای خود مرغدار نیز بالغ‌ بر ۴۲۰۰ تا ۴۲۵۰ تومان آب می‌خورد، ولی سیکل واسطه‌ها این کار را انجام می‌دهند و مصرف‌کننده مرغ را با قیمت ۵۵۰۰ تا ۶۰۰۰ تومان خریداری می‌کند، ولی قیمت تمام‌شده مرغ برای بهره‌بردار ۳۶۰۰ تومان است که این نشان می‌دهد چرخه تولید ما یک چرخه معیوب است.‌

معاون بهبود تولیدات دامی جهاد کشاورزی استان با اشاره به اینکه دوستان دانشگاهی ما باید کمک کنند تا این معضل را از پیش‌رو برداریم، تصریح کرد: علی‌رغم افزایش مصرف، با کاهش قیمت نهاده‌ها و کاهش تولید مواجه شدیم و در بحث مرغداری گوشتی خوشبختانه وضعیت خوب بوده و بالغ‌بر ۹۰ درصد واحدهای مرغداری ما فعال هستند، ولی ادامه این روند به این صورت پیامدهای ناخوشایندی خواهد داشت.

وی افزود: قیمت جوجه یک روزه کاهش داشته است، جوجه یک‌روزه‌ای که در سنوات گذشته ۱۶۵۰ تومان خریداری می‌شد، در حال حاضر ۹۰۰ تومان خریداری می‌شود و ذرت که قبلاً ۱۰۵۰ تومان خریداری می‌شد، الان در بازار ۹۵۰ تومان خریداری می‌شود.

عدم همخوانی قیمت تمام‌شده باقیمت فروش مرغ در ایلام

شیرخانی کاهش قیمت نهاده‌ها را بی‌تأثیر در کاهش قیمت محصول دانست و بیان کرد: هزینه تولید مرغ از ۴۵۰۰ تومان به ۴۲۰۰ کاهش یافته است، درصورتی‌که فروش ما در مرغداری ۳۶۰۰ تا ۳۶۵۰ تومان است که با هم همخوانی ندارند.‌

معاون بهبود تولیدات دامی جهاد کشاورزی استان با بیان اینکه در دولت تدبیر و امید برخلاف دولت‌های گذشته که یک بروکراسی سخت برای صادرات تعریف‌شده بود و بهره‌بردار برای صادرات با یک سیکل طولانی‌مدت مواجه می‌شد که خسته‌کننده بود، ولی در حال حاضر این مشکلات حل شده است، عنوان کرد: ما در استان برای برون‌رفت از این وضعیت مجوز صادرات انواع مواد پروتئینی از مرغ تا دام سنگین را اخذ کرده‌ایم، ولی از آن‌طرف با توجه به اینکه مرز مهران پتانسیلی بزرگ برای استان است، متأسفانه حجم صادرات ما در این بخش ناچیز است.

وی اظهار کرد: در بخش دام سبک 7 هزار رأس و مرغ گوشتی صادرات نداریم و در بحث مرغ زنده نیز صادرات صفر بوده که البته تولید ما تولیدی صادرات محور نیست و باید قبول داشته باشیم که صادرات در هر منطقه‌ای بر بازار آن منطقه تأثیر می‌گذارد.

طرح هادی جایگاه دامپروری روستایی را از بین برده است

معاون بهبود تولیدات دامی جهاد کشاورزی استان خاطرنشان کرد: بخش اعظمی از تولیدات ما در روستا انجام می‌شود، به‌طوری‌که ۶۰ درصد کل تولیدات زیر بخش دام و طیور ما در روستاهاست و از طرف دیگر سیاست‌های ما به‌گونه‌ای است که روستاییان را به سمت شهرنشینی می‌کشانیم، اما طرح هادی را در روستاها اجرا می‌کنیم و متأسفانه این طرح جایگاه دام و تولیدات دامی در روستا را حذف کرده که از معضلات اساسی این طرح به شمار می‌رود، در حالی که اگر می‌خواهیم توسعه دامپروری داشته باشیم، باید توسعه روستا را شاخص اول قرار دهیم.

 

ایلام از نظر پتانسیل دامپروری بسیار مناسب و مستعد است

«محمدرضا قدم‌خیری» مدیرعامل اتحادیه دامداران استان ایلام نیز در میزگرد تخصصی دامپروری در ایلام ظرفیت‌ها و‌ چالش‌ها و نقش آن در توسعه روستاها اظهار کرد: استان ایلام از نظر پتانسیل دامپروری بسیار مناسب و مستعد است و این ظرفیت را دارد که‌ با برنامه‌ریزی بتوانیم دامپروری خوب و اصولی‌ داشته باشیم، اما چالش‌هایی هم پیش‌رو داریم که اولین موضوع آن عدم تخصص در دانش دامپروری دامداران استان است و اگر ما دامداران را در دامپروری آگاهی‌ بخشیم و تخصص محور کنیم، خیلی از مشکلات پیش رو حل خواهد شد.

وی بابیان اینکه سیاست‌گذاری متمرکز بدون توجه به موقعیت جغرافیایی استان یکی از چالش‌های دامپروری در استان است، افزود: تأمین نهاده‌های دامی در بسیاری از استان‌ها در همان جا انجام می‌شود، اما در استان ایلام این‌گونه نیست و ما باید نهاده‌های دامی خود را از استان‌های دیگر تأمین کنیم و به علت کم بودن جمعیت نیز خیلی از فرآورده‌های ما تولید بیش از مصرف داشته و روی دست دامدار می‌ماند و هنوز سیاست‌گذاری مناسبی نشده که این مازاد تولید کجا برود؟

دامداری استان دندانی درد گرفته‌ است

قدم‌خیری با اشاره به اینکه دندانی که درد می‌کند را یا باید بگذاریم، پوسیده شود و بعد بکشیم یا باید ترمیم کنیم، اضافه کرد: دامداری در استان ایلام چنین وضعیتی دارد، یعنی این دندان الان درد گرفته و حالا با چه راهکاری باید این درد را ساکت کنیم، اهمیت دارد و در بحث حمایت از دامداران نیز حمایت انجام می‌شود، ولی خیلی ناقص است که برای مثال می‌توان به وضعیت دامداری در کشور ترکیه اشاره کرد که برای تولید هر تن شیر خشک ۳۰۰ لیر یارانه می‌دهد، برای تولید گوشت پایه گذاشته که مبنای آن ۱۹۰ کیلوگرم است و اگر کمتر تولید کند، یارانه کمتری می‌دهد و برای هر کیلوگرم گوشت ۵.۱ لیر یارانه می‌پردازد، برای پرورش گوساله‌ای که به روش تلقیح مصنوعی متولد ‌شود، ۶۰ لیر یارانه می‌دهد و به هر دامی که واکسن بروسلوز زده باشد، ۲۰ لیر یارانه می‌دهد. اگر تلیسه‌ای در داخل کشور ترکیه متولد شود، ۳۵ درصد قیمت آن تلیسه یارانه می‌گیرد و اگر از خارج کشور ترکیه بیاید، ۲۵ لیر یارانه دارد، هم‌چنین محدودیت ۱۵۰ درصدی گمرک برای واردات فرآورده‌های دامی قرار داده است ولی یارانه دامداران در ایران در جهتی نمی‌رود که به دست دامدار برسد، به‌طوری‌که سال گذشته یارانه تخصیص داده شد که فقط به کارخانه‌های شیر رسید و دست دامدار خالی ماند.

مدیرعامل اتحادیه دامداران استان عنوان کرد: سیاست‌گذاری در مرکز انجام می‌شود و در طبقات پایین‌تر درست اجرا نمی‌شود که در این راستا دامداری استان ایلام نیازمند یک‌همت بلند است که باید برای آن تلاش شود که البته برای بهبود وضعیت دامداری استان یکدست صدا ندارد، چون سیاست‌گذاری‌های ما متمرکز هستند، یعنی اگر طرحی داشته باشیم، باید از مرکز مجوز بهره‌برداری آن صادر شود و در بخش اعتبارات نیز به همین‌گونه است.

عدم وجود بازار فروش مشکل حاد دامداران ایلام

وی با اشاره به اینکه چالش در حال حاضر دامداران استان تأمین نقدینگی است که دامدار ما متأسفانه نقدینگی در دست ندارد که بتواند دام خود را نگه‌ دارد، افزود: دومین چالش این بخش تأمین علوفه است که باید سازوکاری ایجاد شود که کشاورزان ما به سمت کاشت علوفه دام بروند.

قدم‌خیری مشکل حاد دامپروری استان را عدم وجود بازار فروش برای فرآورده‌های دامی اعلام و عنوان کرد: در واحدهای پرواربندی ما حجم زیادی گوشت چه در بخش دام سبک و چه دام سنگین روی دست دامداران باقی‌مانده است.

مدیرعامل اتحادیه دامداران استان در خصوص شیر واحدهای پرورش گاوشیری خاطرنشان کرد: شیر که متأسفانه بازار مناسب و منصفانه‌ای برای فروش ندارد، در ایلام دارای ۲ کانال خرید انحصاری است، همانطور که می‌دانیم ‌شیر یک ماده سریع‌الفساد است و دامدار ما زمانی که شیر را به درب کارخانه می‌برد، اگر بگوید که دولت الان قیمت خرید شیر را ۱۴۴۰ تومان مصوب کرده، کارخانه امتناع کرده و ۱۰۸۰ تومان می‌خرم و دامدار ما مجبور است که این شیر را یا به لبنیاتی‌های سطح شهر به قیمت کمتری بفروشد یا تا عصر بچرخد و باقیمت بسیار نازلی آن را به کارخانه بدهد.

وی با بیان اینکه یک آنالیز برای قیمت شیر وجود دارد که گفته می‌شود قیمت هر ۳ کیلو جو یک کیلو شیر است، ادامه داد: جو در بازار آزاد ۱۲۰۰ تومان و دولتی ۹۲۰ تومان است و هر ۳ کیلوگرم ۲۷۶۰ تومان محاسبه می‌شود و قیمت شیر ما در گاوداری‌ها ۹۵۰ تا ۱۰۰۰ تومان و سنتی ۷۵۰ تا ۸۰۰ تومان است.

دامداران در منگنه‌ی بانک‌ها

قدم‌خیری یادآور شد: هر نهاده‌ای که به گاوداری‌های ما داده می‌شو، به‌جز سبوس یارانه‌ای که قیمت ۵۵۰ تومان است، هیچ‌کدام از ۱۰۰۰ تومان کمتر نیست، پس آنالیز نزدیک واقعیت است و نباید فراموش کرد که ۵۰ درصد واحدهای گاوداری شیری استان تعطیل هستند و پرواربندی‌ها ناقص عمل می‌کنند و خیلی از آن‌ها نیز اطلاعیه‌هایی از طریق اتحادیه چاپ و منتشر می‌کنند که این واحد دامپروری زیر قیمت به فروش می‌رسد.

مدیرعامل اتحادیه دامداران استان گفت: تسهیلات بانکی در حال حاضر برای حوزه دامپروری وجود ندارد و دولت اعلام می‌کند که جلوی تورم را گرفته و از طرف دیگر به‌صورت قطره‌چکانی به مردم تسهیلات می‌دهد و تصور می‌کند زمانی که نقدینگی دست مردم جمع شد، قدرت خرید کاهش می‌یابد.

وی اظهار کرد: مشکل بعدی ما عدم فرصت کافی برای بازپرداخت اقساط بانکی است، در تاریخی که بانک مشخص کرده باید قسط پرداخت شود والان‌ هم بانک‌ها دامداران را در منگنه قرار داده‌اند. با توجه به آن که شیر و گوشت دامدار در بازار به فروش نمی‌رود و از آن‌طرف گوشت برزیل به‌راحتی در بازار موجود است‌(گوشتی که ماه‌ها قبل تولید شده و در سردخانه مانده) لذا او فقط دست روی دست می‌گذارد و نباید فراموش کرد که خیلی از کشورها برای واردات گوشت تعرفه گمرکی وضع کرده‌اند.

قدم‌خیری با اشاره به اینکه مشکل بعدی دامداران استان بلاتکلیفی واحدهای راکد و بدهکار است، گفت: این واحدها نتوانسته‌اند خود را در فرآیند تولید نگهدارند که البته تکمیل ظرفیت واحدهای نیمه فعال نیز مشکل بعدی ماست چراکه واحد ۱۰۰ رأسی با ۱۰ رأس گاو ادامه کار می‌دهد، یک دامدار کاری به‌جز دامداری ندارد و مجبور است کار کند و کسانی که به سمت‌وسوی این کار می‌روند، کاری جز این ندارند.

شیرخانی در ادامه اضافه کرد: کمیته‌ای در وزارت جهاد کشاورزی برای بهبود تولید از طریق کاهش بیمه جوجه‌ریزی در واحدهای مرغداری از ۴۸ به ۴۲ روزه‌گی به خاطر کاهش ریسک ادامه فعالیت مرغدار تشکیل شده است.

وی بابیان اینکه ما از مرغداران می‌خواهیم که مرغ صادرات محور در رنج ۱۱۰۰ گرم تا ۱۵۰۰ گرم تولید کنند و بسته‌بندی توسط امور دام انجام داده می‌شود، اضافه کرد: مردم می‌گویند که ما مرغ درشت می‌خواهیم و مرغ ریز را مریض می‌دانیم، ولی اخیراً دولت به این نتیجه رسیده که کاهش مدت بیمه می‌تواند این مشکل را حل کند.

معاون بهبود تولیدات دامی جهاد کشاورزی استان گفت: در تولید مرغ تفاوت‌های زیادی با استانداردهای جهانی داریم.

طاهرپور در ادامه با طرح این سؤال که آیا کیفیت تولیدات داخل از دید مردم کمتر از کیفیت گوشت وارداتی است؟ تصریح کرد: دامدار ما و خود دولت در این خصوص هزینه‌ای نمی‌کنند، چراکه هدف کمیت است و در منطقه ما رشد کمی وجود دارد، اما به کیفیت آن‌گونه که باید اهمیت داده نمی‌شود.

وی عنوان کرد: چرا کشاورز ما تولید می‌کند، ولی ضرر دارد؟ نکته قابل‌توجه این است که این کشاورز، کشاورز واقعی نیست و کاذب است و شغل دیگر دارد و هزینه‌های زندگی را از جای دیگر درمی‌آورد.

تولید شیر در بن‌بست

«محسن ملکی‌زاده» نماینده حقوقی اتحادیه دامداران استان نیز در میزگرد تخصصی دامپروری در ایلام ظرفیت‌ها و‌ چالش‌ها و نقش آن در توسعه روستاها اظهار کرد: راهی را شروع کرده‌ایم و از نصفه آن نیز گذشته‌ایم و در حال حاضر راهی برای برگشت نداریم، تسهیلات بانکی گرفتیم و به بانک‌ها بدهکاریم و فقط امید ما این است که یک‌زمان دولت کمکی کند تا این تسهیلات را جوابگو باشیم، در غیر این صورت الان تولید شیر و گوشت در یک بن‌بست واقعی است، یعنی به نظر من یک افق روشن هم برای نجات آن از این‌همه معضل در کوتاه‌مدت وجود ندارد.

وی با اشاره به اینکه مسئولان استان در حوزه جهاد کشاورزی کمک‌کار ما هستند، ولی در بسیاری از موارد کار از عهده استان خارج است و تصمیمات کلانی را می‌طلبد که از این بحران نجات پیدا کنیم، یادآور شد: بدهکاری به سیستم بانکی ما را مجبور به ادامه مسیر کرده و اگر این مشکل بانکی حل شود، روز بعد آن ۲ نفر تولیدکننده در استان وجود نخواهد داشت چون واقعاً صرفه اقتصادی ندارد و جسم و روح و جان تولیدکننده را نیز درگیر کرده است، یعنی به هیچ سمتی نمی‌توانیم برویم، تمام ذهنمان درگیر دامداری است.

ملکی‌زاده ادامه داد: بحث دیگر مقایسه صنعت دامپروری با دیگر صنایع است، چراکه ما در دامپروری با یک موجود زنده درگیر هستیم، موجودی که شرایط اقلیمی، آب و هوایی و استرس روی آن تأثیر دارد. روز اول طرح نویسی می‌شود که یک دام چقدر تولید شیر دارد و در همان پیک ادامه می‌دهد و حتی فضولات نیز در طرح‌نویسی جزء درآمد می‌آید‌.

این دامدار ایلامی تصریح کرد: استرس موجب می‌شود که میزان تولید شیر دام کاهش یابد و یا حتی شیر ندهد و پیک شیردهی کاملاً متوقف شود.

‌گاو داران دست‌وپا می‌زنند

به گزارش ایسنا، در ادامه این میزگرد «قدم‌خیری» مدیرعامل اتحادیه دامداران استان ‌با بیان اینکه دامدار ما با امید زندگی می‌کند که شاید فرجی حاصل شود و کسی بیاید و تصمیمی بگیرد که نجات پیدا کنند، گفت: سال ۹۱ حدود 5 میلیارد تومان اعتبار به دامداری استان تزریق ‌و یک تحول بسیار بزرگ ایجاد شد و خیلی از دامداران ما امیدوار شدند و حتی نهاده‌ها به نصف قیمت به دست دامدار می‌رسید و خیلی از دامداری‌های تعطیل‌شده دوباره به‌سوی فعالیت روی آوردند.

وی فرد گاو‌دار را به‌مثابه کسی دانست که در گودالی افتاده و دست‌وپا می‌زند که چگونه از آن منجلاب خارج شود و اضافه کرد: 5 هزار و 600 دام اصیل در سطح استان داریم که ماهیانه 56 هزار تن شیر تولید می‌کنند.

قدم‌خیری گفت: اگر دامدار ما الان کار می‌کند، برای این است که نمی‌توانند آن دام زنده را رها کنند، چراکه کار ما به‌صورت یک دستگاه نیست که آن را در انباری گذاشت و به حال خود رها کرد، هم‌چنین مشکل بعدی ما در بحث اصلاح نژاد گاوهاست.

طاهرپور عضو هیئت‌علمی دانشگاه ایلام نیز گفت: تولید در بخش دامپروری مشهود است، ولی چرا در استان این‌گونه نیست؟ چرا مرغدار ما می‌داند که محصولش بازاری ندارد، ولی بازهم تولید می‌کند، این‌ها نشان می‌دهد که مرغداری‌ها به افرادی داده‌شده‌اند که زندگی آن‌ها وابسته به تولید مرغ نیست و از جای دیگر منبع درآمد دارند و درعین‌حال بیشترین آمار بیکاری مختص بخش کشاورزی و دامپروری است.

گاو‌داران استان چند دسته‌اند؟

شیرخانی معاون تولیدات دامی جهاد کشاورزی ایلام نیز با بیان اینکه در سال‌های گذشته بانک‌ها با واحدهای تولیدی ما خیلی مدارا می‌کردند، ادامه داد: ما با حجمی از واحدهای دامداری مواجه هستیم که همه این واحدها به سیستم بانکی بدهکارند .

وی با دسته‌بندی گاو‌داران سطح استان گفت: گاو‌داران استان ۳ دسته هستند، دسته اول کسانی هستند که تمایلی به ادامه کار ندارند و درجاهای دیگر سرمایه‌گذاری کرده‌اند، دسته دوم کسانی هستند که بدهکار سیستم بانکی هستند و به ادامه کار تمایل دارند و دسته سوم کسانی هستند که به ادامه فعالیت و مسیر تمایل دارند. متأسفانه دید فارغ‌التحصیلان ما فقط کار اداری است و تمایلی به تولید ندارند.

قدم‌خیری در ادامه با بیان اینکه سیستم بانکی و بروکراسی بانکی در استان بسیار خسته‌کننده است، به‌گونه‌ای که اگر جهاد کشاورزی صدها طرح کشاورزی ارائه دهد ،همین‌که به بانک می‌رسد، همه‌چیز فراموش می‌شود، خاطر‌نشان کرد: سخت‌گیری بانک‌ها ما را از ادامه کار منصرف می‌کند

ادامه در قسمت دوم.

 

نظرات ارسال نظر