شنبه 30 شهریور 1398

به مناسبت روز وقف/ نگاهی به وضعیت وقف در ایلام

"وقف" در تعاليم دين اسلام به عنوان فرهنگي ماندگار محسوب مي‌شود و بدليل ماندگاري و باقيات صالحات همواره در گذشته مورد توجه مردم بوده اما اين سنت و فرهنگ حسنه اكنون در استان ايلام فراموش شده و جايگاه واقعي خود را ندارد.

اين در حاليست كه نهادينه شدن فرهنگ وقف به سبب فراهم كردن زمينه كمك به محرومين و اقشار نيازمند، نقش مهمي درتوسعه فرهنگي و اجتماعي هر منطقه دارد.

به گفته بسياري از كارشناسان، سنت حسنه وقف تحت تاثير فضاي اجتماعي و فرهنگي استان ايلام كه متاثر از معيشت مبتني بر دامپروري و كوچروي بوده هنوز جايگاه واقعي خود را نيافته است.

يكي از اين كارشناسان معتقد است: فرهنگ وقف در اين استان به فراموشي سپرده شده است.

"امير محمدي" افزود:در زندگي مبتني بر كوچروي و عشيره‌اي مردم اين استان امور خيريه و معنوي بيشتر به صورت نذورات مرسوم است كه بر خلاف وقف "باقيات صالحات" و ماندگاري ندارد.

به اعتقاد وي، با وجود اينكه از سالهاي گذشته تاكنون فرهنگ زندگي شهري در ايلام رواج يافته اما هنوز هم فرهنگ وقف در بين اهالي اين منطقه‌نهادينه نشده است.

وي خاطرنشان كرد: هنوز حافظه تاريخي مردم اين استان بر تفكرها و سنتها و به اصطلاح فرهنگ ايلياتي مبتني است و به اين دليل "فرهنگ نذورات" نسبت به "فرهنگ وقف" از درصد و جايگاه بالاتري در بين مردم برخوردار است.

برخي از شهروندان ايلامي نيز نازل بودن سطح درآمد مردم اين استان نسبت به متوسط كشوري و ساير شهرهاي بزرگ را علل پايين بودن وقفيات در اين استان ذكر مي‌كنند.

يكي از آنان معتقد است، تغيير در نوع وقفيات مي‌تواند برخي مشكلات جامعه را برطرف كند.

"محمدرضا ابرهيمي" افزود: سنت حسنه وقف از زمانهاي قديم اغلب در امور ديني مردم رواج داشته و اما افراد متمول مي‌توانند با وقفياتي در زمينه ساخت مدرسه، كتابخانه، خوابگاه و تامين هزينه تحصيلي دانش‌آموزان گامي در جهت حل مشكلات افراد محروم جامعه بردارند.

به عقيده بسياري از افراد و كارشناسان، با فرهنگسازي در اين زمينه و گسترش آن علاوه بر جلوگيري از به فراموشي سپرده شدن اين سنت حسنه، بخشي از نيازهاي جامعه تامين خواهد شد.

مدير اوقاف و امور خيريه استان ايلام در اين خصوص گفت:سنت ديني، ارزشي و فرهنگي وقف در اين استان جدي شمرده نمي‌شود.

حجت‌الاسلام "صحبت‌الله رحماني" در گفت و گو با خبرنگار ايرنا بيان كرد:
اين مساله به طوري است كه اكنون اين استان در زمينه وقف در رديف آخرين استانهاي كشور قرار گرفته است.

وي ادامه داد:فقدان رواج اين فرهنگ باعث كمي اماكن و اموال موقوفه مانند مدرسه يا درمانگاه در ايلام شده است.

وي ادامه داد: اين در حاليست كه نذورات نقدي يا غذايي بيشترين گستردگي و حجم را در اين استان تشكيل مي‌دهد.

به گفته وي، فرهنگ وقف در زنده نگه‌داشتن اسلام حايز اهميت بوده و باعث تقويت اعتقادات مذهبي مردم مي‌شود.

رحماني با اشاره به ثواب وقف براي واقف گفت: گسترش اين فرهنگ زمينه رفع برخي نيازهاي روز جامعه را فراهم خواهد كرد.

وي در عين حال ميزان نذورات سال‌جاري از بقاع متبركه استان را ‪۱۰‬ميليارد ريال عنوان كرد و اظهار داشت: اين آمار بيانگر توجه بيشتر اهالي ايلام به نذورات در مقابل وقف است.

مدير اوقاف و امور خيريه ايلام يادآور شد: بيشتر نذورات استان در زمينه امكانات رفاهي اين اماكن و احداث زايرسرا هزينه شده است.

وي با اشاره به زمينه بسيار گسترده وقفيات و تاثير آن در توسعه، بر هماهنگي وقف با مقتضيات زمان تاكيد كرد و گفت: امروزه سنت حسنه وقف در ترويج علم و دانش، كمك به دانشجويان كم‌بضاعت، ازدواج جوانان و ساير امور فرهنگي و علمي تاثير بسزايي دارد.

وي بزرگترين موقوفات كنوني استان را "مسجد اعظم لومار" در شهرستان شيروان‌چرداول با حدود ‪ ۶۰‬باب مغازه متصل به آن و حدود پنج هكتار باغ و زمين كشاورزي، "امامزاده سيدحسن" و باغ و مغازه، امامزاده "علي صالح" در شهرستان مهران كه همه در زمان "والي پشتكوه" وقف شده‌اند، ذكر كرد.

وي فقر و ناآشنايي مردم با فرهنگ وقف به دليل نبود تبليغات لازم را از مهمترين علل پايين بودن موقوفات در استان ايلام برشمرد.

وي اظهارداشت: براي گسترش و ترويج فرهنگ وقف نيازمند تبليغات و فرهنگ سازي گسترده در سطح استان بوده و رسانه‌هاي جمعي، ائمه جمعه و جماعات و روحانيون مبلغ بايد فرهنگ وقف را در بين مردم ترويج كنند.

به اظهار وي، براي فرهنگسازي در زمينه وقف بايد از مقاطع پايين تحصيلي وقف و اثرات مثبت آن در جامعه به دانش‌آموزان در كتب درسي آموزش داده شود.

مدير اوقاف و امور خيريه ايلام خاطر نشان كرد: نذورات در اين استان همواره با افزايش چشمگير مواجه است اما وقف با وجود ماندگاري همچنان در جايگاه پاييني در بين مردم قرار دارد.

نظرات ارسال نظر