صفحه نخست وبلاگها | وبلاگ بعدی | وبلاگ قبلی | درخواست ایجاد وبلاگ | قوانين بخش وبلاگ

ایلام-اجتماع-زندگی ilamkh.com
خلیل کمربیگی

  • بعدی
  •  
       لابی گری و واسطه گری در ایلام

    لابی گری و واسطه گری در ایلام

    مدتی پیش و در راستای بسط و توضیح بحث «گسل اجتماعی کَس ­دار و بی کَس»، گفتگویی با دو هفته نامه ی مانشت انجام داده، که احساس کردم درج آن در وبلاگ ضروری به نظر می­رسد. در زیر بخش­ هایی از این گفتگو آورده می­ شود. علاقمندان به این موضوع می توانند جهت مطالعه ی کامل آن به دو هفته نامه ی مانشت، شماره 236، مورخ 20 خرداد 1393 یا فایل ضمیمه ی همین مطلب مراجعه فرمایند. 

     

    "بخش هایی از گفتگو"

    -منظور از «کَس­ ها» و «دَس ­ها» چه کسانی هستند؟ و چرا آن را به عنوان یک گسل اجتماعی مطرح کرده ­اید؟

    واقعیت آن است که اصطلاح «کَس و دَس» یک اصطلاح بومی – محلی و شاید در مناطقی از جامعه­ ی ایران که بافت روستایی و عشایری دارند، نمود بیشتری داشته و برای افراد این مناطق، ملموس ­تر به نظر رسد. ما در ادبیات بومی خود به افرادی می­ گوییم «کَس و دَس» دارند که اینان به افراد صاحب­ نفودی در ساختارهای مختلف جامعه وصلند که واسطه ­های آن­ها، قدرت تحمیل آراء، عقاید و خواسته­ های خود را بر صاحبان قدرت و بافت­ های سیاسی، اقتصادی و اجتماعی جامعه را دارند. در ادبیات جامعه ­شناختی بحثی تحت عنوان شکاف­ های اجتماعی وجود دارد که ناشی از اختلافات شدید بین گروه ­ها و طبقات اجتماعی است. هرچه وجود این شکاف­ ها در جامعه بیشتر باشند، جامعه به، به­ هم ریختگی، نزدیک خواهد شد. گاهی اوقات برخی از شکاف­ های اجتماعی چنان عمیق می­ گردند که همانند گسل­ های زمین­ شناختی عمل می ­کنند. تصورم این بود که این شکاف اجتماعی در جامعه چنان ریشه دوانده است که حکم یک گسل زلزله را دارد که دستاورد همه­ ی نهادهای جامعه را تحت الشعاع خود قرار داده و باعث ناکارآمدی همه­ ی بخش­ های جامعه گشته است. میزان این گسل در ایلام به دلیل بافت قومی و طایفه­ ای حاکم بر استان، شدیدتر بوده و به عنوان یکی از عوامل موثر، بر جریان توسعه ­نیافتگی استان عمل می­کند.

    - لابی­ گری در تمام جهان وجود داشته و امری مرسوم به حساب می­ آید، چرا جنابعالی یک امر مرسوم در دنیا را به عنوان یک گسل اجتماعی طرح کرده ­اید؟

    بله، فرمایش شما درست است؛  وجود لابی و واسطه در این جامعه همیشه وجود داشته و دارد و شاید بتوان در بسیاری دیگر از جوامع نیز از این دست افراد پیدا نمود. اما یکی از تفاوت های عمده­ ی این واسطه ها در کشورهایی مثل کشور ما، با واسطه هایی که در جوامع توسعه یافته وجود دارد ترجیح دادن منافع فردی بر منافع جمعی و گروهی از سوی کَسان و دَستان جامعه ی ماست. به عینه مشاهده شده است که اغلب کَسان و دَستان، در این جامعه، نه بر اساس خرد، قانون و شرع، بلکه بر اساس احساسات و هیجانات فردی، طایفه­ ای و باندی برای افراد لابی می کنند، تا جایی که دیده شده گاهی گنجشک را رنگ کرده و به نرخ قناری به مسئولین بالادست و پایین­ دست غالب کرده اند.

    بحث دیگر این است که این مساله نه تنها در حوزه­ ی قدرت و خرده نظام سیاست، بلکه در تمامی خرده­ نظام­ های جامعه­ ی ما مشهود است به طوری که حتی در مدارس، بسیاری از دانش ­آموزان وقتی هم­ شاگردی خود را می­ بینند که به درس و مشق بی­ اعتناست و معلم از چرایی بی ­اعتنایی این دانش­ آموز به نمره، سوال می­ کند؛ بقیه دانش­ آموزان می­ گویند که او نیازی به نمره ندارد چون نزدیکان او صاحب­ نفوذ هستند و کارش جور جور است. یا در رویه­ های قضایی وقتی فرد صاحب­ نفوذی جرمی مرتکب می­ شود، گوش ­تاگوش می­ شنوید که کاری به او ندارند چون «دَس و کَس» دارد. بنابراین این مساله در تمامی حوزه ­ها دیده می­ شود و تنها خاص حوزه قدرت و سیاست نمی­ شود.

    -   به نظرتان واسطه بودن افرادی برای واگذاری مسئولیت به فردی دیگر، امر مذمومی است؟

    به صورت کلی، خیر. بستگی دارد.

    -   بستگی به چی دارد؟

    به این دارد که اولاً آیا واسطه­ ها اهلیت آن را دارند تا فردی را به مدیری معرفی نمایند؟ واقعاً، واسطه با فرد و ویژگی­ های او آشنا باشد و سازمان را نیز به خوبی بشناسد، اگر تشخیص دهد فردی برای آن نقش مفید است و واسطه­ ی این کار شود، به اصطلاح واسطه­ ی کار نیکی شده است و به جامعه و استان خود کمک کرده است؛ اما در بیشتر اوقات، واسطه­ ها افرادی را برای نقش ­هایی معرفی می­ کنند که اصلاً نمی ­دانند آن فرد چه ویژگی­ هایی دارد و در سویی دیگر، آن نقش، حامل چه تکالیف و حقوقی است.به عنوان مثال تحصیل­ کرده­ ی الهیات و ادبیات عرب را به مسئولین یک شرکت صنعتی برای برعهده کردن یک نقش فنی معرفی می­کنند که با این کار خود هم فرد را به اصطلاح می­ سوزانند و هم آن دستگاه را با چالش روبرو می­ سازند.

    در ثانی؛ اگر فردی، شایسته­ ی برعهده گرفتن نقشی باشد، باید رزومه­ و توانایی­ های عینی و ذهنی او ملاک باشد نه وابستگی­ های خویشاوندی و طایفه ­ای و باندی و واسطه­ گری. بیشتر افرادی که نقش واسطه را بر عهده دارند، متاسفانه افراد را نه بر اساس رزومه و توانمندی، بلکه بر اساس موارد باندی، خویشاوندی و در نظر گرفتن منافع شخصی خود، به مدیران معرفی می­کنند. این­گونه واسطه­ ها، همان دلالان مدرنی هستند که در این­جا، نه از راه فروش زمین و مسکن و کالا، بلکه از راه فروش انسان و قالب­ کردن انسان­ های ناکارآمد به بدنه­ مدیریتی و در اصل، اشاعه­ ی فساد اداری،در پی بدست آوردن سود خود از این فروش هستند. به تعبیری دیگر، اینان نوعی کارچاق­ کن به حساب می­ آیند که متاسفانه به دلایل مختلف، هر روز هم چاق­ تر می­ شوند.

    -   به نظر شما، چه کنیم که جامعه به چنین گسل­ هایی دچار نشود؟

    در این زمینه که چه کنیم متاسفانه احساس می­ کنم الان از این مرحله عبور کرده­ ایم، چون این امر، نهادینه شده و به یک امر عادی تبدیل شده است. در حال حاضر من و شما پذیرفته­ ایم که هر فردی که می­ خواهد نقشی را بدست گیرد یا به حقوق خود دست پیدا کند، باید از طریق کَس و دَس عمل نموده و خود را از دارنده­ ی یک نقش صاحب نفوذ دولتی آویزان کند. پذیرفته ­ایم که اگر کسی می­خواهد به مسئولیتی دست یابد باید، واسطه­ های قوی همانند مدیران رده اول ، میانی، نمایندگان مجلس و غیره را برای خود جور کند. از سویی دیگر، حتی بسیاری از مدیران نیز پذیرفته ­اند که نقش ­های مختلف سازمان خود را باید در اختیار کسانی قرار دهند که پشت آنها به افراد صاحب نفوذ گرم است تا در مواقع لزوم از پشتیبانی آن­ ها برخوردار گردند؛ کمتر فرد یا مدیری را در این جامعه می­ توانیم پیدا کنیم که به اصطلاح زنگ زده نباشد؛ یعنی بدون زنگ و تماس و ارتباط فرد صاحب­ نفوذی، نماینده­ ی مجلسی و امثالهم به نقش دولتی دست یافته باشند، واگذاری نقش ­ها سفارشی شده اند و شما کمتر نقش با اهمیتی را پیدا می کنید که بدون سفارش، به فردی واگذار شده باشد و این متاسفانه همان فساد پنهانی است که مثل موریانه،­ پایه­ های جامعه را می­ خورد، امید و انگیزه را در افراد شایسته از بین می ­برد و سازمان­ ها و نهادهای جامعه را با ناکارآمدی روبرو ساخته است.

     

    جهت مشاهده و مطالعه متن کامل گفتگو به لینک زیر مراجعه فرمایید

    labi_vaseteh.docx

     


       ۶ تير ۱۳۹۳   ::  لینک دائمی :: ارسال به ای‌‌‌میل :: نظر شما [5]

    نسخه آماده چاپ


    درباره

    خلیل کمربیگی
    ایلام-اجتماع-زندگی ilamkh.com

    دوستان ارجمند: مطالب این وبلاگ نوشته های شخصی اينجانب خليل كمربيگي معلم ،علاقمند به پژوهش ، تحقیق و حرفه ی روزنامه نگاری می باشند.هدف از انتشار این مطالب روشنگری و کاستن از مسایل و مشکلات استان است. از آنجا که رشته ی تحصیلی ام  جامعه شناسی می باشد‌، مطالب وبلاگ نیز بیشتر در حوزه های اجتماعی نوشته شده و سعی می گردد از زبان تخصصی جامعه شناسی اجتناب شده و مسایل را با ادبیاتی ساده انتشار دهد.تقاضا می گردد با ارائه نظرات خود ما را در رسیدن به اهداف ترسیم شده یاری فرمایید.ضمنا استفاده  از مطالب  اين وبلاگ و يا انتشار آنها،با ذکر منبع،بلامانع می باشد.

     

    نشانی الکترونیکی: [email protected]
     
     

    جستجو

     
     

    دسته ها

    ایلام امروز (9)
    انتخابات (2)
    اجتماعی - سیاسی (28)
    پژوهش ها و تحقیقات (1)
    عمومی (10)
    طایفه گرایی (1)

     
     

    آرشيو ماهانه

     
     

    آخرين مطالب

    احیای سنت میانجیگری
    گسست یا مشارکت؟
    ظاهرت را درست کن، کاری به باطن ندارم!
    سواری مجانی
    وزوزهای چهل سالگی (3)
    ایلام گریزی
    ایلام و تانکر آب شهرداری
    ایلام، کدخدای زورگو می خواهد یا مسئول قانون گرا؟
    دوزیستان یا شناسنامه داران؟
    آسان ترین راه کاهش مشکلات اجتماعی ایلام
    اعتیاد، حلقه ای از کلاف سردرگم ایلام
    لابی گری و واسطه گری در ایلام
    دایی رجب، کوچه بن بست و کانال هایش
    گسل اجتماعی "کَس دار" و "بی کَس"
    سلطان وارد می شود!
    قفل فروشانِ کلیدنما
    "وزوزهای چهل سالگی"
    از خود كشي تا مرگ مشكوك
    "ویروسی به نام آگهی"
    جامعه شناس ِ جامعه­بشناس
    بازگشت گرزها
    ایلام و هیولای خودکشی
    نامهربانی با یار مهربان در ایلام
    تحلیلی بر شکافی اجتماعی در ایلام
    "زنده باد تهران"
    خدايا "هاوار"
    شادی،گمشده ی ایلامیان
    لقمه نان،‌ به قيمت جان
    بحران جوانان در ايلام
    سرهنگ درست می گوید، اما چگونه؟

    خروجي RSS

     
     

    لینکهای روزانه

    خبرگزاری ایسنا- ایلام
    عالیه شکربیگی
    مجتبی مقصودی
    علی مرشدی زاد
    محمدرضا جوادی یگانه
    سعید معیدفر
    غلامعباس توسلی
    عباس کاظمی
    حسین کچوئیان
    شیرین احمدنیا
    علی عسکر احمدی
    محمد شکیبا
    رادیو زاگرس
    جلیل صفربیگی
    بهروز سپیدنامه
    حبیب الله بخشوده
    عصر ایلام
    مهرداد خدارحمی
    وبلاگ شخصی در بلاگفا
    ظاهر سارایی
    حمید حیدرپناه
    علی فیض الهی
    شهرام صفری
    ايلام ما
    ایلام امروز
    انجمن جامعه شناسی ایران
    انجمن جهانی جامعه شناسی
    انجمن جامعه شناسی آموزش و پرورش ایران
    انجمن جمعیت شناسی ایران
    انجمن انسان شناسی ایران

    خروجي RSS
     

     
     

     

     ۴۰۴۲۴۰۰۶ مشاهده از 28 فروردين 1384 | صفحه جاری  مشاهده | امروز  ۷۵۹۷ مشاهده

    نقش آوران ایلام امروز

        تمامي حقوق اين سايت براي شركت نقش آوران ايلام امروز محفوظ است. مسئوليت مطالب نگاشته شده به عهده نويسندگان آنها مي باشد.

    Managed With Chavir CMS

    آخرين به روز رساني:  سه‌شنبه ۲۰ آذر ۱۳۹۷ |