چهار‌شنبه 18 تیر 1399

"بمانی "تاثیری در کاهش نرخ خودکشی در ایلام نداشته است

مدرس جامعه شناسی دانشگاه ایلام گفت: فیلم هایی می توانند در کنترل آسیب های اجتماعی موثر واقع شوند که سازندگان آن بر مبنای یافته های پژوهشی عمل کنند در حالی که عوام گرایی در "بمانی" موج می زند.

 بهروز سپیدنامه درگفتگو با خبرنگارخبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) منطقه ایلام ، اظهار کرد:در خصوص بررسی آسییب های اجتماعی روش های پژوهشی متعددی وجود دارد که برخی ناظر بر بررسی یک پدیده و علل آن هستند و برخی دیگر بر روش های آسیب شناسی تاکید می کنند که چگونه می توان با بهره گیری از روش ها از یک آسیب پیشگیری و یا اینکه نرخ آن را کنترل کرد که به آنها روش های مداخله ای می گویند.

 وی با بیان اینکه در روش مداخله ای پژوهشگران متغیری را به جامعه وارد می کنند و تغییرات حاصله از آن را با نرخ اولیه آسیب مقایسه  می کنند گفت: در رابطه با خودکشی در استان پژوهش های متعددی انجام شده است که اکثریت این پژوهش ها در رابطه با شناسایی علل خودکشی در استان و توزیع آن بر اساس مقیاس های شناسایی است ، اما در خصوص روش های مداخله ای کارهایی که انجام شده به گستردگی پژوهش های علمی نیست.

 مدرس جامعه شناسی دانشگاههای ایلام در مورد نقش هنر در کنترل آسیب های اجتماعی اظهار کرد: بدن شک نقش هنر در کنترل آسیب های اجتماعی بسیار موثر است خصوصا هنرهایی که مبتنی بر حواس انسان است و حواسی مانند بینایی و شنوایی را درگیر خود می کند.

 سپیدنامه ادامه داد:برخی اعتقاد دارند برای کنترل آسیب خود سوزی در جامعه می توان تصاویری از افرادی که اقدام به خودسوزی کرده اند را ضبط نمود و در معرض دید عموم قرار داد تا جامعه با مشاهد این تصاویر مشمئز کننده به عاقبت امر پی برده و انگیزه خودکشی در وجود آنان کاهش یابد.

 این پژوهشگر مسائل اجتماعی اظهار کرد:مساله دیگری که می توان به آن پرداخت آن است که امروزه در رابطه با خودکشی ادعای بسیار بزرگی است که تحقق آن نیازمند برنامه های اصولی و بنیادین است.

 وی با اشاره به ادعای اخیر داریوش مهرجویی در مورد تاثیر فیلم "بمانی " در کاهش نرخ خودکشی در استان گفت: این یک ادعای غیر علمی است و هیچ یافته ی  پژوهشی این ادعا را تایید نمی کند چرا که علم عرصه سخن گفتن منطقی است و سخن منطقی سخنی است که مبتنی بر رابطه و همبستگی راستین بین متغیر هاست و آمارهای موجود گواه این امرند که فیلم "بمانی "تاثیری در نرخ خودکشی در ایلام نداشته است.

 مدرس جامعه شناسی دانشگاههای ایلام با تاکید بر اینکه در روش های مداخله ای متغیر به جامعه وارد می شود و اثر آن مورد بررسی قرار می گیرد گفت: "بمانی" در ایلام  بنا به مصلحت هایی به اکران عمومی در نیامد زیرا هراس از جریحه دار شدن وجدان عمومی مسوولان را به این امر رهنمون ساخت که مانع پخش این فیلم در استان شود.

 سپیدنامه ادامه داد: سوال ما از آقای مهر جویی این است که فیلمی که مردم آن را ندیده اند چگونه می تواند عامل کاهش خودسوزی در استان ایلام شود.

 مدرس جامعه شناسی دانشگاههای ایلام ادامه داد: برخلاف نظر برخی صاحب نظران که معتقدند پخش فیلم "بمانی" در شبکه محلی موجب کاهش نرخ خودکشی می شود باید گفت: فیلم هایی می توانند در کنترل آسیب های اجتماعی موثر واقع شوند که سازندگان آن بر مبنای یافته های پژوهشی عمل کرده و با رعایت جنبه های علمی و شرایط فرهنگی منطقه اقدام به تولید فیلم کنند .

 وی با بیان اینکه  در فیلم بمانی شاهد این امر هستیم که کارگردان به نوعی عوام  گرایی در بررسی آسیب های اجتماعی مبتلا شده است تصریح کرد:تفکر عوام گرایانه تفکری غیر منطقی است و تفکر غیر منطقی تفکری است که به ربط دادن بی بنیاد علل و معلول ها منجر می شود ؛ به عبارت دیگر برای معلولی خاص عللی واهی می تراشد که هیچ ربطی به آن معلول ندارد ، مثلا در برخی از فرهنگ ها همزمانی تولد یک نوزاد را با مرگ پدر آن نوزاد منطقی تلقی کرده و عنوان "سر خور" بدان کودک می زنند یعنی بر اساس این تفکر عامل مرگ پدر را تولد نوزاد می دانند در حالی که مرگ و تولد دو واقعه منفرد و منفک از یکدیگرند و مرگ هیچ کسی با تولد دیگری مرتبط نیست.

 این پژوهشگر مسائل اجتماعی گفت: آقای مهرجویی نیز برای آسیب خودکشی در استان عللی را متصور شده است که ربطی به این آسیب ندارد، اصولا خیلی ساده اندیشی و سطحی نگری است که آسیب های اجتماعی را به علل بی بنیاد دهیم  چرا که پدیده های اجتماعی مانند پیاز لایه لایه اند و برای بررسی آنها باید به این لایه ها توجه نمود.

 سپیدنامه تقلیل گرایی را از آفت هایی دانست که موجب به خطا منجر شدن نتیجه بررسی پدیده های اجتماعی می شود و تصریح کرد: مهرجویی  در بمانی مرتکب چنین خطایی شده است که در آن بیشتر از آنکه به بررسی هوشمندانه علل خودکشی بپردازد به توهین و تحقیر فرهنگ مردم این مرز و بوم پرداخته است ومردم هیچگاه تحمل دیدن چنین فیلم هایی را ندارند.

 این مدرس جامعه شناسی با بیان اینکه اصولا از لحاظ روان شناختی زمانی می توانیم بر مخاطب تاثیر گذاریم که مخاطب مشروعیت پیام را پذیرفته باشد ادامه داد:فیلم بمانی سرشار از صحنه هایی است که چنین مشروعیتی را خدشه دار نموده است .

 وی ادامه داد:کسانی می توانند در خصوص تاثیر پخش فیلم "بمانی " در کاهش آسیب های اجتماعی استان نظر دهند که نه تنها در بررسی آسیب های اجتماعی استان صاحب نظر باشند بلکه با ساختارهای فرهنگی و اجتماعی و ایستاهای  این مردم  آشنایی کامل داشته باشند .

 سپیدنامه ادامه داد:البته این سطحی نگری و اظهارات سطحی پدیده جدیدی نیست بلکه چالشی است که امروزه در بین معتقدین به روش های پژوهشی کمی و کیفی وجود دارد  و انتقادی است که غالبا متوجه پژوهشگران تجربه گرا و اثبات گرا شده است؛ کسانی که کنار شومینه می نشینند ، قهوه می نوشند و در رابطه با استان ایلام اظهار نظر می کنند.

 این مدرس جامعه شناسی تاکید کرد:پدیده ها و آسیب های اجتماعی مانند کوهی یخی اند که در میان اقیانوس شناور است و ما تنها یک سوم  آن را مشاهده می کنیم چون دو سوم آن در زیر آب قرار دارد ، مهر جویی در دیدن این یک سوم هم دچار خطا شده است و نتوانسته است یک سوم پدیده را که نماینده کلیت پدیده نیست تبیین نماید.

 این مدرس جامعه شناسی ادامه داد:پیشنهاد ما این است که سازنده در ساختن فیلم هایی که محور آن آسیب های اجتماعی است یا با مشاوران صاحب نظر به مشورت بپردازد یا چند کتاب مبانی آسیب شناسی را مطالعه نماید و اگر این کار را انجام دهد بدون شک به ضعف کار خویش پی خواهد برد و مانند برخی شاعران بزرگ که کارهای اولیه خود را از دست و بال مردم جمع می کردند نسبت به معدوم نمودن فیلم و حذف آن از رزومه هنری خویش اقدام خواهد کرد چون نمره این فیلم به حدی کم است که میانگین و معدل هنری مهر جویی را کاهش داده است.

 وی در پایان تاکید کرد: این اظهار نظر در مورد محتوای فیلم بوده و در رابطه با نحوه ی ساخت و جنبه های تخصصی فیلمسازی آن نیست.

چندی پیش مهرجویی در اظهار نظری گفته بود فیلم بمانی موجب کاهش خودکشی در ایلام شده است و دکتر شهرام خرازی ها منتقد سینما نیز خواستار پخش این فیلم در شبکه استانی شده بود.

نظرات ارسال نظر
  • یک ایلامیدر تاریخ ۶ خرداد ۱۳۹۲

    ببخشید کدوم هنر مبتنی بر حواس نیست؟ این مطلب رو اصلاح کنید لطفا. نظر بنده هم در مورد فیلم بمانی همان نظر آقای سپیدنامه و اقای موسی نژاد عزیز هست. این فیلم نگاهی تقلیل گرایانه به معضل خودکشی داره و آقای مهرجویی- که احترامشون واجبه- کار خاصی نکرده واقعا. "بمانی" تصویری شتابزده و ناقص از غول بی شاخ و دم خودکشی در ایلامه. تا زمانی که بسترهای فرهنگی در ایلام ایجاد و اصلاح نشه، خودکشی تمام شدنی نیست. یک نمونه بسیار کوچک این است که ما سینما نداریم. تو خود حدیث مفصل بخوان ازین مجمل.

    پاسخ به این نظر