یک‌شنبه 29 دی 1398

کوچکترین نوازنده کمانچه کشور گمنام است/ تلاش برای حفظ سنت های اصیل

 در حالی که در برخی موارد ورود موسیقیهای جدید ما را از پرداختن و توجه به موسیقی سنتی فاصله می گیریم ولی کوچکترین نوازنده کمانچه کشور در شهرستان آبدانان از توابع استان ایلام در راه حفظ سنتهای گذشته تلاش می کند.
به گزارش خبرنگار مهر، با پیشرفت علم و روی آوردن افراد به وسایل مدرن و استفاده از ابزار آلات نوین، در گوشه کنار کشور، کسانی هستند که یاد و خاطره گذشته نه چندان دورمان را زنده نگه می دارند.
از دیرباز موسیقی ریشه در فرهنگ ایران زمین داشته است و به عنوان یک وسیله روحیه بخش، امید و سر زندگی را در دل مردم زنده می کرده است. مردمان زاگرس نشین نیز از این قضیه مستثنی نبوده و از گذشته های نسبتاً دور، موسیقی محلی را برای امروز به یادگار گذاشته اند.
با پیشرفت علم بشری و شناسایی و تهیه انواع ساز، ضرب و آلات موسیقی، به مرور زمان موسیقی محلی و سنتی در حال فراموش شدن است و برخی جوانان بیشتر به موسیقی های غربی روی آورده اند.
 
موسیقی هایی همچون انواع سبک های راک ملایم و خشن، سبک فلامنکو، کلاسیک، بلوز، جاز، کلاسیک، رپ، ترنس و برخی دیگر از موسیقی های خشنی که ذهن آدمی را عصبی می کند از جمله موسیقی های مدرن و جدیدی هستند که جز ضرر به سلامت روح و روان آدمی هیچگونه تأثیر مثبتی برای وی نخواهند داشت.
 
در سالهای نه چندان دور، در مناطق زاگرس نشین همچون استان های ایلام، لرستان، کرمانشاه و کردستان مردم به خوبی ساز و دهل و سرنای محلی را می شناختند اما امروزه یکی از یادگاران گذشته ما به فراموشی سپرده شده است.
 
اولین نشانه‌های تاریخی در مورد کمانچه در کتاب موسیقی " الکبیر" اثر ابونصر فارابی در قرن چهارم هجری دیده شده‌است.
 
او در این کتاب از کمانچه با نام عربی آن، "رباب" یاد می‌کند. کمانچه در دوران صفویه و قاجاریه جزو سازهای اصلی موسیقی ایران بوده‌است.
 
نخستین صدای ضبط ‌شده کمانچه به اوایل قرن بیستم میلادی بر می‌گردد. در زبان محلی برخی افراد به کمانچه تال هم می گویند که نشانگر تارهای این ساز است که از اسب گرفته می شود.
 
کمانچه یکی از انواع سازهای محلی است که در استان های غرب کشور رواج زیادی داشته است اما با ورود آلات موسیقی مدرن، این سازهای محلی نیز فراموش شده اند.
 
گاهاً در برخی از مناسبت ها همچون جشن حنابندان و عروسی از این موسیقی سنتی استفاده می شود.
 
در این میان کسانی هستند که با فعالیت در این وادی، موسیقی سنتی و محلی را زنده نگه می دارند. استادان زیادی در این راه، هنر خود را به نمایش درآورده اند.
 
مهرشاد محمدی هنرمند 9 ساله آبدانانی نیز یکی از کوچکترین اعضای خانواده موسیقی سنتی و محلی ایران زمین است.
 
 
وقتی می خواهد کمانچه بنوازد، آنقدر جثه اش کوچک است که کمانچه را روی زمین به صورت اوریب می گذارد تا دستان ظریف و کوچکش به تارهای آن برسد و راحت تر بتواند صدای این ساز زیبا و کهن را در بیاورد و با نواختن آهنگ های محلی منطقه، با صدای ظریف و بچه گانه اش با نواختن کمانچه،‌ ابیات حماسی و شادی بخش را نیز می سراید.
 
مهرماه به کلاس دوم ابتدایی می رود و سن کمش باعث شده تا اقوام و آشنایان همیشه وی را برای ادامه این هنر گهر بار تشویق کنند.
 
مهرشاد محمدی، هنرمند خردسال آبدانان در این باره به خبرنگار مهر گفت: زمستان سال گذشته نواختن کمانچه را یاد گرفتم و تاکنون توانسته ام چندین مقام و موسیقی کردی را بنوازم.
 
وی افزود: تا کنون هیچ گونه کلاس آموزشی نرفتم و فقط دو روز با نورالله دانیالی که از نوازندگان سنتی و محلی کمانچه شهرمان است تمرین کردم و توانستم این دو روز به صورت تمام وقت از هنر ایشان استفاده کنم و طریقه نواختن ساز کمانچه را فرا بگیرم و چندین مقام محلی را تمرین کنم.
 
محمدی تصریح کرد: وقتی در جمعی قرار می گرفتم و کمانچه می نواختند، صدای زیبای این ساز باعث شده که به حرفه نوازندگی کمانچه روی بیاورم و از استعدادم در این راه استفاده کنم.
 
این هنرمند خردسال اظهار داشت:‌ در این مدت توانسته ام با کمانچه ام " بارو بارو"، "سیت بیارم"‌ و " بزران" که از موسیقی های محلی منطقه است را بنوازم و بعضی مواقع که در مدرسه هم جشنی باشد با کمانچه برای هم کلاسی ها و دوستانم بنوازم.
 
وی مشوقان اصلی خود را پدر و مادر و استاد نورالله دانیالی دانست و افزود:‌ وقتی پدرم علاقه ام را به نواختن کمانچه و استعدادم در این حرفه را دید، کمانچه ای برایم خرید و به من هدیه داد تا بتوانم در خانه تمرین کنم.
 
این نوازنده خردسال گفت: با اینکه به کلاس دوم ابتدایی می روم، تمرین و نواختن این ساز محلی هیچ لطمه ای به درسم نزده و هنگاهی که تکالیف مدرسه ام را انجام می دهم به سراغ نواختن کمانچه می روم و تمرین می کنم.
 
وی یادآور شد: بیشترین موقعی که تمرین می کنم در ایام تعطیلات و اوقات فراغت است و پدرم نیز چون با این ساز آشنایی دارد، در بهتر نواختن آن راهنمایی ام می کند و موسیقی های محلی را با کمک پدرم تمرین می کنم.
 
رضا محمدی پدر این هنرمند خردسال گفت: وقتی شوق و علاقه پسرم را در نواختن ساز کمانچه دیدم تصمیم گرفتم که وی را در این راه یاری دهم تا بتواند از استعدادش در راه علاقش به بهترین نحو استفاده کند.
 
وی افزود: تصمیم گرفته ام استعداد پسرم را با فرستادن وی به کلاس های آموزشی تقویت کنم و با توجه به علاقه پسرم در نواختن گیتار و ضرب تنبک، وی را یاری دهم تا هم به علاقه اش برسد و هم موسیقی محلی و به خصوص ساز کمانچه که از یادگاران کهن کشورمان است فراموش نشود.
 
محمدی عنوان کرد: بعضی مواقع که جشن های خانوادگی داریم، اقوام و آشنایان پسرم را دعوت می کنند تا برایشان کمانچه بنوازد.
 
فراموش نکردن سنت های اصیل منطقه یکی از راه های زنده نگه داشتن و تقویت آداب و رسوم کشور عزیزمان می باشد که امید است در این راه از هیچ تلاشی دریغ نکنیم و با شناسایی چنین چهره هایی، آنان را حمایت و تشویق کرده تا رسومات زیبایمان ، فرهنگ ها و یادگاران سنت دیار کهن ایرانمان به فراموشی سپرده نشود.
نظرات ارسال نظر